Στις 2 Σεπτεμβρίου το Υπουργείο Ισότητας των Φύλων και Οικογένειας και το Υπουργείο Ωκεανών και Αλιείας της Νότιας Κορέας ανακοίνωσαν ότι αναθεώρησαν τις εθνικές οδηγίες για την εμπορία ανθρώπων, με στόχο να διευκολύνουν τις αρχές να εντοπίζουν και να σταματούν την καταναγκαστική εργασία και άλλες καταχρήσεις στην αλιευτική βιομηχανία.
Οι νέες οδηγίες περιγράφουν συγκεκριμένες καταστάσεις στις οποίες η πιθανότητα παραβίασης ανθρωπίνων δικαιωμάτων είναι υψηλή: εργαζόμενοι με σωματικούς τραυματισμούς που μένουν χωρίς θεραπεία, εργαζόμενοι στους οποίους έχουν αφαιρεθεί τα κινητά τηλέφωνα ή που ζουν σε περιβάλλοντα με περιορισμένη πρόσβαση στο διαδίκτυο.
Οι οδηγίες δεν είναι νόμος, αλλά παρέχουν κατώφλια ώστε οι αρχές να δρουν όταν συναντούν καταστάσεις που υποδηλώνουν εμπορία ανθρώπων. Η Κιμ Χιε-τζονγκ, διευθύντρια στο Υπουργείο Ωκεανών και Αλιείας, δήλωσε ότι οι νέες οδηγίες θα βοηθήσουν σημαντικά στην πρόληψη της εργασιακής εκμετάλλευσης και στην προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, επειδή περιέχουν εξειδικευμένες ρήτρες για τον αλιευτικό τομέα.
Σύμφωνα με ακτιβιστές, ένα περιστατικό στη Μπουσάν λειτούργησε ως μία από τις σταγόνες που ξεχείλισαν το ποτήρι. Τη νύχτα της 21ης Ιουλίου, δύο Ινδονήσιοι ψαράδες κρέμονταν από ένα αυτοσχέδιο σχοινί φτιαγμένο από δεμένα σεντόνια, που κρεμόταν από παράθυρο του όγδοου ορόφου ενός μοτέλ. Οι άνδρες ήταν κλειδωμένοι στο δωμάτιο για σχεδόν 24 ώρες και προσπαθούσαν να δραπετεύσουν.
Το σχοινί λύθηκε: ο ένας έπεσε και σκοτώθηκε, ενώ ο άλλος επέζησε με σπασμένο πόδι, σύμφωνα με τη Λι Χαν-σουκ, διευθύντρια του Ινστιτούτου Μετανάστευσης και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων. Τον Αύγουστο, πριν από την αναθεώρηση, η κυβέρνηση αναγνώρισε επίσημα τον επιζώντα Ινδονήσιο ψαρά ως θύμα εμπορίας ανθρώπων, τον πρώτο που εργαζόταν σε αλιευτικό σκάφος, δίνοντάς του πρόσβαση σε επιδοτήσεις για ιατρική, στεγαστική και νομική βοήθεια.
Η Νότια Κορέα διαθέτει έναν από τους μεγαλύτερους στόλους αλιείας ανοικτής θαλάσσης στον κόσμο και εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από μετανάστες ψαράδες. Σύμφωνα με κυβερνητικά στοιχεία του Ιουλίου, περίπου το 80,5% των ψαράδων στα νοτιοκορεατικά σκάφη αλιείας ανοικτής θαλάσσης είναι μετανάστες, με την πλειονότητα να προέρχεται από την Ινδονησία και ακολούθως από το Βιετνάμ και τις Φιλιππίνες.
Μετά από χρόνια κριτικής από οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων, οι ακτιβιστές λένε ότι οι μετανάστες ψαράδες υφίστανται συχνά περιορισμό, δουλεία χρέους, αμοιβές κάτω από τον κατώτατο μισθό και εργάσιμες ημέρες 14 έως 18 ωρών. Η απομονωμένη φύση της δουλειάς, συχνά χωρίς συσκευές επικοινωνίας, τους καθιστά ακόμη πιο ευάλωτους.
Οι εταιρείες που προσλαμβάνουν ξένους εργάτες συχνά καταφεύγουν σε ακραία μέτρα για να εμποδίσουν τους μετανάστες να «δραπετεύσουν» από τις δουλειές τους: τους κλειδώνουν εκτός ωρών εργασίας, τους αφαιρούν διαβατήρια και κινητά ή παρακρατούν την πληρωμή μέχρι το τέλος των συμβολαίων.
Οι εταιρείες έχουν κίνητρο για αυτές τις πρακτικές επειδή θεωρούνται υπεύθυνες από το Υπουργείο Αλιείας αν οι εργάτες τους δραπετεύσουν και γίνουν παράνομοι μετανάστες, όπως ανέφερε το ερευνητικό πρακτορείο Newstapa. Οι εταιρείες προσλήψεων, συνήθως μικρές και με περιορισμένη ρευστότητα, μπορούν να τιμωρηθούν με πρόστιμα που αφαιρούνται από καταθέσεις δεκάδων χιλιάδων δολαρίων ή να αποκλειστούν από μελλοντικές κρατικές συμβάσεις.
Παρότι οι αρχές έχουν συλλάβει άτομα που κατηγορούνται για εγκλήματα όπως απαγωγή ή σωματική επίθεση σε βάρος μεταναστών ψαράδων, αυτές οι περιπτώσεις παραμένουν η εξαίρεση.
Στην ετήσια έκθεση για την εμπορία ανθρώπων, το Υπουργείο Εξωτερικών των ΗΠΑ κατέταξε τη Νότια Κορέα στην κατηγορία Tier 1, αναγνωρίζοντας ότι γενικά έχει υιοθετήσει και εφαρμόσει νόμους κατά της εμπορίας ανθρώπων με σοβαρό και διαρκή τρόπο.
Ωστόσο, η έκθεση επισήμανε ως αδυναμία τις ελλείψεις στη δίωξη και την καταδίκη εγκληματιών εμπορίας, ειδικά στον αλιευτικό στόλο: η κυβέρνηση δεν έχει ασκήσει ποτέ δίωξη για εμπορία ανθρώπων στον τομέα της αλιείας ανοικτής θαλάσσης και δεν ανέφερε ότι εντόπισε επιβεβαιωμένα θύματα καταναγκαστικής εργασίας μεταξύ μεταναστών ψαράδων.
Οι νοτιοκορεατικές αρχές επικαλέστηκαν συγκεκριμένα μία από τις 16 συστάσεις της έκθεσης, που ζητούσε την ανάπτυξη εξειδικευμένου δείκτη αναγνώρισης θυμάτων σε συντονισμό με την κοινωνία των πολιτών, ως λόγο για την αναθεώρηση των οδηγιών.
Οι ακτιβιστές υποστηρίζουν ότι οι τελευταίες κινήσεις της κυβέρνησης δεν αρκούν. Ο Γουί Σο-χιουν, δικηγόρος στη μη κερδοσκοπική οργάνωση Lawyers for Public Interest, δήλωσε ότι συμφωνεί με το πνεύμα των νέων οδηγιών, αλλά αυτές «δεν σημαίνουν πραγματικά πολλά» και ότι τίποτα δεν θα αλλάξει στην πράξη, επειδή οι οδηγίες δεν ήταν το βασικό πρόβλημα. Το μεγαλύτερο πρόβλημα, πρόσθεσε, είναι η εφαρμογή των υφιστάμενων εργατικών νόμων και των νόμων κατά της εμπορίας ανθρώπων. Είπε επίσης ότι ευρύτερα διατυπωμένες οδηγίες θα ήταν καλύτερες, επειδή θα μείωναν το κατώφλι για δράση από τις αρχές, και ότι θα ήθελε ρήτρα που να υποχρεώνει τις αρχές να αναλαμβάνουν δράση.
Η Λι Χαν-σουκ σημείωσε ότι οι νόμοι κατά της εμπορίας ανθρώπων στη Νότια Κορέα είναι ακόμη σχετικά νέοι: ο νόμος για την πρόληψη της εμπορίας ανθρώπων και την προστασία των θυμάτων τέθηκε σε ισχύ την 1η Ιανουαρίου 2023, αργότερα από ό,τι σε άλλες ασιατικές χώρες όπως η Ιαπωνία το 2005, η Ταϊβάν το 2009 και η Σιγκαπούρη το 2015. Αυτό σημαίνει ότι λείπουν νομικά προηγούμενα, ενώ λείπουν και μέτρα προστασίας των θυμάτων που καταγγέλλουν την εμπορία από αντίποινα. «Στο τέλος, αυτό που έχει σημασία είναι πώς εφαρμόζουμε τις οδηγίες κατά της εμπορίας ανθρώπων», κατέληξε η Λι.
Σχόλια