Μια νέα προσέγγιση στη διδασκαλία των αυτοχθόνων γλωσσών της Αυστραλίας μπορεί, σύμφωνα με ερευνητές του Curtin University, να ενισχύσει τη συμμετοχή των παιδιών και να στηρίξει τη μετάδοση της πολιτισμικής τους κληρονομιάς. Η ομάδα ανέπτυξε τη μέθοδο δουλεύοντας για έναν χρόνο σε μια ομάδα παιχνιδιού για παιδιά Αβορίγινων στο Meerilinga. Στη μελέτη, παιδιά προσχολικής ηλικίας που μάθαιναν τη γλώσσα νούγκαρ (Noongar) συμμετείχαν σε κύκλους αφήγησης, τραγούδια και δραστηριότητες με ιστορίες.
Το μοντέλο ονομάζεται «translingual yarning pedagogy», με τη συντομογραφία TYP. Συνδυάζει το «yarning», μια παραδοσιακή πρακτική αφήγησης και συλλογικής μάθησης των Αβορίγινων, με τη διαγλωσσικότητα: την αξιοποίηση όλων των γλωσσικών δεξιοτήτων που διαθέτει ένα παιδί για να επικοινωνήσει. Έτσι, τα αγγλικά και οι αυτόχθονες γλώσσες χρησιμοποιούνται μαζί με χειρονομίες, τραγούδι και παιχνίδι, αντί να αντιμετωπίζονται ως ξεχωριστοί τρόποι έκφρασης.
Οι ερευνητές παρατήρησαν ότι αυτή η ευέλικτη προσέγγιση, ενταγμένη στον πολιτισμό των παιδιών, τα βοήθησε να συμμετέχουν πιο ενεργά και με μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση στη γλωσσική μάθηση. Τα παιδιά μπορούσαν να περνούν φυσικά από τη μία γλώσσα στην άλλη, ενώ παράλληλα έρχονταν σε επαφή με την πολιτισμική γνώση των Αβορίγινων. Η γλώσσα συνδεόταν έτσι με ιστορίες, δραστηριότητες και καθημερινές εμπειρίες.
Η επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης, καθηγήτρια Σέντερ Ντόβτσιν (Sender Dovchin), από τη Σχολή Εκπαίδευσης του Curtin University, υποστήριξε ότι τα ευρήματα δείχνουν την ανάγκη απομάκρυνσης από άκαμπτες μεθόδους στις οποίες κυριαρχούν τα αγγλικά. Όπως εξήγησε, τα παιδιά χρησιμοποιούσαν ελεύθερα αγγλικά, νούγκαρ και χειρονομίες μαζί για να εκφράσουν νόημα, χωρίς η διδασκαλία να επικεντρώνεται στον διαχωρισμό των γλωσσών ή στις «σωστές» μορφές. Κατά την ίδια, αυτό δημιούργησε χώρο για σύνδεση της μάθησης με τον πολιτισμό και την ταυτότητα.
Η ανάγκη διατήρησης αυτών των δεσμών είναι ιδιαίτερα σημαντική στο γλωσσικό τοπίο της Αυστραλίας. Κάποτε μιλιούνταν περισσότερες από 250 γλώσσες των Αβορίγινων, όμως σήμερα μόνο ένας μικρός αριθμός εξακολουθεί να μαθαίνεται ενεργά ως πρώτη γλώσσα. Παράλληλα, οι γλώσσες αυτές συχνά υποεκπροσωπούνται στην επίσημη εκπαίδευση, περιορίζοντας τη θέση τους μέσα στην τάξη.
Η συνσυγγραφέας της μελέτης Τάμαρα Τάκερ (Tamara Tucker), ιδρύτρια της Yalkarang Consulting και εκπαιδεύτρια της γλώσσας νούγκαρ, θεωρεί ότι προσεγγίσεις όπως η TYP μπορούν να κάνουν τη μάθηση ουσιαστική και βιώσιμη. Σύμφωνα με την ίδια, οι ιστορίες, το τραγούδι, η κίνηση και η σύνδεση με τον τόπο βοηθούν τα παιδιά να βιώνουν τη γλώσσα, πέρα από την απομνημόνευση λέξεων. Υποστήριξε επίσης ότι αυτή η διαδικασία ενισχύει την υπερηφάνεια, την αυτοπεποίθηση και τη σύνδεση με την ταυτότητά τους, στοιχεία που θεωρεί απαραίτητα για τη μετάδοση των γλωσσών στις επόμενες γενιές.
Η έρευνα θέτει επίσης το ζήτημα της θέσης των αυτοχθόνων γλωσσών στα σχολικά προγράμματα. Σύμφωνα με το κείμενο του πανεπιστημίου, συχνά αποκλείονται από τα βασικά προγράμματα διδασκαλίας γλωσσών πέραν των αγγλικών, τα οποία δίνουν προτεραιότητα σε γλώσσες διεθνούς χρήσης. Η Ντόβτσιν εκτιμά ότι η αναγνώριση ολόκληρου του γλωσσικού και πολιτισμικού υπόβαθρου των μαθητών μπορεί να δημιουργήσει πιο συμπεριληπτικές τάξεις και να συμβάλει στην αναζωογόνηση γλωσσών που έχουν περιθωριοποιηθεί επί γενιές.
Σχόλια